photo: Giorgos Marossis

Ανακηρυγμένη Ιστορικό Διατηρητέο Μνημείο και Τόπος Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους από την UNESCO, το κουκλίστικο αυτό χωριό ξεχωρίζει για τα παραδοσιακά πετρόκτιστα λευκά σπίτια του, με στέγες από πλάκες σχιστόλιθου και έντονα βαμμένα παράθυρα.
Πολλά από αυτά τα σπίτια είναι πυργόσπιτα 300 και πλέον χρόνων. Αυτά σε συνδυασμό με τα ασβεστωμένα πλακόστρωτα δρομάκια δίνουν μια αιγαιοπελαγίτικη όψη στο χωριό.

Στο κέντρο του χωριού βρίσκεται ο ιερός ναός Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, χτισμένος το 1780. Το εντυπωσιακό ξύλινο τέμπλο του είναι ρώσικης κατασκευής, δώρο της Αικατερίνης της Μεγάλης προς επιφανή Καστανιτσιώτη της Οδησσού.

Η θέα από το ύψωμα (το κάστρο) είναι εξαιρετική. Το πυκνό δάσος από έλατα και καστανιές που απλώνεται τριγύρω έχει έκταση 4.100 στρέμματα. Η Καστάνιτσα φημιζόταν παλαιότερα για την πολύ μεγάλη παραγωγή σε κάστανα αλλά και σε ασβέστη, μια και λειτουργούσαν 40 παραδοσιακά ασβεστοκάμινα στην περιοχή. Σήμερα τα πράγματα έχουν αλλάξει.

Η Αλωνίσταινα είναι το δεύτερο ορεινότερο χωριό του Μαινάλου (1.220μ.). Πρόκειται για έναν διατηρητέο οικισμό με πέτρινα σπίτια και τοξωτές καμάρες χτισμένες από λαγκαδινούς πρωτομαστόρους.
Ξεχωρίζουν η οχυρή πυργόσχημη κατοικία της οικογένειας Δημητρακοπούλου κτισμένη κατά την περίοδο της Επανάστασης και το αρχοντικό Κωνσταντάκου Δημητρακόπουλου, πετρόχτιστο διώροφο με μεγάλα τοξωτά ανοίγματα, που χτίστηκε το 1847.
Ανάμεσα στα αξιοθέατα του χωριού θα βρείτε επίσης, το σπίτι της Ζαμπίας Κωστάκη, μητέρας του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη και τον παλιό νερόμυλο. Η πηγή Κεφαλάρι αποτελεί σημείο αναφοράς των κατοίκων. Δίπλα της σώζεται ένα χάνι που χρησίμευε για την ξεκούραση των περαστικών και των ζώων τους.

Η Αλωνίσταινα ήταν από τα χωριά με την μεγαλύτερη συμμετοχή στον επαναστατικό αγώνα του 1821.

Ένα ποταμάκι διασχίζει το κέντρο του χωριού και ένα τεράστιο ελατοδάσος το περικυκλώνει. Η διαδρομή προς την Βυτίνα είναι συναρπαστική. Αφού ανηφορίσετε στον επαρχιακό δρόμο προς το διάσελο της Αλωνίσταινας, μια δασοσκέπαστη χαράδρα, θα βιώσετε μια χαριτωμένη οφθαλμαπάτη νομίζοντας πως βρίσκεστε συνέχεια στην ίδια θέση.

Η Πιάνα δανείστηκε το όνομά της από τον θεό Πάνα που σύμφωνα με τον μύθο γεννήθηκε εδώ. Είναι ένας παραδοσιακός οικισμός, που αν και στερείται εντυπωσιακών αξιοθέατων σε αποζημιώνει με τα γραφικά σοκάκια του και τις βόλτες στις κοίτες του ποταμού Ελισσώνα.
Η θέα από το προαύλιο της εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου θα σας μαγέψει.

Μονοπάτι οδηγεί στο σπήλαιο του Πάνα, στη πλαγιά του Μαινάλου.

Το χωριό έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο κατά την διάρκεια της Επανάστασης του 1821 αλλά και νωρίτερα μια και υπήρξε ορμητήριο και καταφύγιο της κλεφτουριάς. Επίσης εκεί παρασκευαζόταν το ψωμί για τον ανεφοδιασμό των επαναστατών.
Επτά χιλιόμετρα από την Πιάνα θα βρείτε το χωριό του Κολοκοτρώνη, το Λιμποβίσι. Το σπίτι του Κολοκοτρώνη έχει ανακατασκευαστεί και λειτουργεί ως μουσείο. Είναι ένα πετρόχτιστο κτίριο χτισμένο σύμφωνα με τις μαρτυρίες κατά τα πρότυπα του παλαιού, που βρισκόταν σε παρακείμενο σημείο. Ο γύρω χώρος είναι διαμορφωμένος σε μικρό πάρκο.
Ωράριο: Μάιο ως Σεπτέμβριο 10π.μ.-7μ.μ.
           Απρίλιο και Οκτώβριο 11π.μ.-4μ.μ.

Σε απόσταση 44 χλμ. από την Τρίπολη και σε υψόμετρο 1.033 μ., σε μαγευτική θέση, βρίσκεται κτισμένη η Βυτίνα, γνωστή για το υγιεινό της κλίμα.

Η συνδρομή της στον απελευθερωτικό αγώνα του 1821 ήταν σπουδαία. Εκεί γινόταν η τροφοδοσία με ψωμί του στρατού και η περίθαλψη των τραυματιών. Επίσης έδωσε πολλούς αγωνιστές και οπλαρχηγούς, γι ‘αυτό και πυρπολήθηκε επτά φορές από τον Ιμπραήμ.

Όμορφη, γαλήνια και γραφική η Βυτίνα με τα παλιά πετρόσπιτά της, τα γραφικά σοκάκια, τα δεντροσκέπαστα δρομάκια, ιδανικά για περιπάτους, ανταμείβει τον επισκέπτη. Ο «δρόμος της αγάπης» στην είσοδο του χωριού μας φέρνει στο μυαλό εφηβικούς έρωτες.

Στην πλατεία της κωμόπολης βρίσκεται η πετρόκτιστη εκκλησία του Αγίου Τρύφωνα δημιούργημα ντόπιων μαστόρων με τοπικό μαύρο μάρμαρο. Λίγο πιο πέρα θα βρείτε την Βιβλιοθήκη της Βυτίνας η οποία διαθέτει αξιόλογο αρχείο για την ιστορία της περιοχής.
Ενδιαφέρον έχουν, επίσης, το πετρόκτιστο «Ελληνικό σχολείο» και το Λαογραφικό μουσείο, με πλήθος παλαιών αντικειμένων της καθημερινής ζωής.

Κοντά στην Βυτίνα βρίσκονται τα ιστορικά μοναστήρια της Κερνίτσας και των Αγίων Θεοδώρων. Η παλαιά μονή Κερνίτσας χτίστηκε το 1386 και είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Η σημερινή μονή χτίστηκε στην θέση της παλαιάς.
Η μονή έπαιξε πολύ σημαντικό ρόλο στην Επανάσταση του 1821. Ήταν Κρυφό σχολείο και καταφύγιο για όλους. Γι΄ αυτό και πολιορκήθηκε και πυρπολήθηκε πολλές φορές και πολλοί μοναχοί έχασαν την ζωή τους.
Στη Μονή υπάρχει παρεκκλήσι των Ταξιαρχών με αριστουργηματικό ξύλινο τέμπλο. Κάτω από την μονή υπάρχει το πέτρινο γεφύρι της Κερνίτσας, χτισμένο το 1901-1905.

Αν έχετε διάθεση για βόλτες με το αυτοκίνητο, επισκεφτείτε την Ελάτη, ένα πανέμορφο χωριό κρυμμένο μέσα στο ελατοδάσος. Εκεί ξεχωρίζει η όμορφη εκκλησία της Ζωοδόχου Πηγής. Η διαδρομή προς το χωριό είναι από τις ωραιότερες του Μαινάλου.

Επίσης, στο δρόμο από την Τρίπολη και 3χιλ. πριν τη Βυτίνα, στις παρυφές του Μαινάλου, είναι η "πηγή του Παυσανία", την οποία αναφέρει ο Παυσανίας στα "Αρκαδικά".

Τα Μαγούλιανα είναι το υψηλότερο χωριό του Μαινάλου, χτισμένο στα 1356 μέτρα καταμεσής του ελατοδάσους. Απλώνεται αμφιθεατρικά στην κορυφή ενός μεγάλου πετάλου σκηνικό αποτελείται από πέτρινα σπιτάκια με κατακόκκινα κεραμίδια, ένα όμορφο εκκλησάκι στη μέση του χωριού και η απεραντοσύνη του Μαινάλου.

Η εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (1840) έχει ένα ξυλόγλυπτο τέμπλο που θεωρείται από τα ωραιότερα της Ευρώπης. Έχει φιλοτεχνηθεί με την τεχνική του λεγόμενου "τρυπητού", αφήνοντας διαμπερή κενά ανάμεσα στα ξυλόγλυπτα θέματα, τα οποία αναπαριστούν κυρίως σκηνές, ανάγλυφα διαμορφωμένες, από την Παλαιά και την Καινή Διαθήκη. Υπάρχουν επίσης και αξιόλογες μορφές με έντονη επίδραση της όψιμης ενετικής τέχνης του 19ο αιώνα.
Η συνεισφορά του χωριού στον αγώνα των Ελλήνων το 1821 ήταν πολύ σημαντική. Το χωριό καταστράφηκε από τα στρατεύματα του Ιμπραήμ τον Ιούλιο του 1825.

Λίγο έξω από το χωριό, θα σας εντυπωσιάσει η ιδιαίτερη αρχιτεκτονική του Σανατορίου της Μάνας, χτισμένο το 1928. Προοριζόταν για τους φυματικούς φαντάρους και λειτούργησε αμέσως. Από το 1952 βρίσκεται εκεί εγκαταλελειμμένο.

Η διαδρομή των 7χλμ. από τα Μαγούλιανα προς το Βαλτεσίνικο είναι τόσο απολαυστική που δεν θα σας φανεί καθόλου.

Το Βαλτεσίνικο, το μικρό αυτό χωριουδάκι του Μαινάλου είναι χτισμένο σε υψόμετρο μεγαλύτερο των 1.150μ. Η ιδιαίτερη φυσική ομορφιά του τοπίου, η υπέροχη θέα και η παραδοσιακή αρχιτεκτονική είναι τα δυνατά του σημεία. Αριστούργημα αρχιτεκτονικής θεωρείται η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου, με το χαρακτηριστικό οκταγωνικό της τρούλο, χτισμένη από λαγκαδιανούς μαστόρους.

Κοντά στο χωριό, στο δρόμο για το χωριό Ολομάδες θα βρείτε το όμορφο φαράγγι του Κάψαλη και δύο αξιόλογα παλιά μοναστήρια. Τη Μονή Κοιμήσεως της Θεοτόκου και τη Μονή του Αγίου Νικολάου. Χτισμένα αμφιθεατρικά σε απότομη πλαγιά είναι και τα Λαγκάδια. Μια γραφικότατη κωμόπολη με εντυπωσιακά πέτρινα διώροφα και τριώροφα σπίτια και τρεχούμενα νερά. Από εδώ κατάγονται πολλοί αγωνιστές του 1821, αλλά τα Λαγκάδια είναι και η πατρίδα φημισμένων μαστόρων της πέτρας, γνωστών σε όλη την Ελλάδα.

Τα αξιοθέατα που μπορείτε να επισκεφτείτε είναι το ιστορικό σπίτι των Δεληγιάννηδων με κειμήλια της οικογένειας των αγωνιστών, και οι εκκλησίες των Αγίων Ταξιαρχών (1805), στην πλατεία των Ηρώων, και των Αγίων Αποστόλων (1854). Η πρώτη είναι η μητρόπολη των Λαγκαδιών και έχει χαρακτηριστικό πελεκητό καμπαναριό δύο επιπέδων. Στην άλλη πλευρά της υπάρχει περίτεχνο πετρόκτιστο κωδωνοστάσιο με ρολόι, έργο του 1910, ενώ το υπέρθυρο της νότιας εισόδου της διακοσμείται από μαρμάρινη παράσταση του Εσταυρωμένου, γεγονός πρωτοφανές για ορθόδοξη εκκλησία. Αξιόλογο είναι ακόμα το επιβλητικό κτίριο του Γυμνασίου (1868).

Έξω από το χωριό, στα δωδεκάμισι χιλιόμετρα προς Σταυροδρόμι, βρίσκεται η τεχνητή λίμνη του Λάδωνα, ένα σημείο εξαιρετικής ομορφιάς, το οποίο έχει ανακηρυχτεί οικολογικό πάρκο. Πρόκειται για ένα σπάνιο υδάτινο τοπίο, όπου οργανώνονται δραστηριότητες όπως trekking, kayak, sailing, seajets, 4x4 κ.λ.π.

photo: Panos Mourlas

Η πρωτεύουσα της Αρκαδίας απέχει σχεδόν δύο ώρες με αυτοκίνητο από την Αθήνα. Είναι μια πόλη με μακρά ιστορία, η οποία κατά τον 17ο αιώνα και μετά γίνεται το κέντρο του Μοριά και αναπτύσσεται πολύ, ιδιαίτερα στο εμπόριο. Η ανάπτυξη συνεχίστηκε και μετά την απελευθέρωση και στην Τρίπολη συρρέουν πλήθος εμπόρων, περιηγητών αλλά και ανθρώπων του πνεύματος που θέλουν να δουν από κοντά τους γενναίους συμπολεμιστές του Κολοκοτρώνη.

Ξεκινήστε την περιήγησή σας στην πόλη από την πλατεία Άρεως, μία από τις μεγαλύτερες στην Ελλάδα. Στον ένα άκρο της θα δείτε το επιβλητικό κτίριο του Δικαστικού Μεγάρου και στο άλλο τον ανδριάντα του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη στον οποίο υπάρχει προσθήκη με τα οστά του ήρωα της Επανάστασης.

Αξίζει επίσης να επισκεφτείτε το κτίριο του Μαλλιαροπούλειου Θεάτρου το οποίο χρονολογείται από το 1910, καθώς και το κτίριο της Παλιάς Φιλαρμονικής το οποίο από το 1929 φιλοξενεί την βιβλιοθήκη της πόλης. Ακόμη, μπορείτε να επισκεφτείτε την Οικία Καρυωτάκη. Το διώροφο κτίριο, στη συμβολή των οδών Ερυθρού Σταυρού και Κώστα Καρυωτάκη, στο οποίο σήμερα στεγάζεται το Πρυτανείο του Πελοποννησιακού Πανεπιστημίου, ήταν το σπίτι του Κώστα Καρυωτάκη, του μεγάλου Έλληνα ποιητή. Ο Κώστας Καρυωτάκης γεννήθηκε στην Τρίπολη στις 30 Οκτωβρίου 1896. Η οικογένειά του ήταν από τις επιφανέστερες της Τρίπολης. Το οίκημα είναι αντιπροσωπευτικό δείγμα του νεοκλασικού ρυθμού.

Η σπουδαία ιστορία της Αρκαδίας είναι φανερή όπου κι αν περιηγηθείτε μέσα στην πόλη. Όπως είχε πει και ο Αριστοτέλης, ήταν ήδη πολύ αρχαία. Δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος να γνωρίσετε την ιστορία αυτού του τόπου από το να επισκεφτείτε τα μουσεία του.

Αρχαιολογικό Μουσείο Τρίπολης: Το μουσείο στεγάζεται σε ένα υπέροχο νεοκλασικό κτίριο του Ερνέστου Τσίλερ. Στην είσοδο θα σας υποδεχθούν 50 επιτύμβιες στήλες και επιγραφές. Στην συνέχεια θα θαυμάσετε διάφορα αρχαϊκά και ρωμαϊκά γλυπτά και ανάγλυφα, νεολιθικά και πρωτοελλαδικά σκεύη. Επίσης, στο μουσείο θα δείτε δείγματα Υστερομυκηναϊκών και Υπομυκηναϊκών χρόνων από το Παλαιόκαστρο της Γόρτυνας, πλήθος ειδωλίων και άλλα εκθέματα. Το μουσείο βρίσκεται στην πλατεία Κολοκοτρώνη.
Τηλέφωνο 2710-24.21.48

Αρχαιολογικό Μουσείο Αλέας Τεγέας: Στεγάζεται σε ένα πέτρινο κτίριο του 1908, στη Τεγέα Αρκαδίας και απέχει 12 χλμ. από την Τρίπολη. Θεωρείται ένα από τα σπουδαιότερα περιφερειακά μουσεία γιατί φιλοξενεί ένα μεγάλο μέρος του παριανού γλύπτη Σκόπα. Ανάμεσα στα υπόλοιπα εκθέματα θα δείτε θρόνους και κορμούς αγαλμάτων, μια γιγαντιαίων διαστάσεων κεφαλή του Ασκληπιού, ανάγλυφο του Πανός, και αντικείμενα καθημερινής χρήσης από την αρχαιότητα.
Τηλέφωνο: 2710556540

Πολεμικό Μουσείο Τρίπολης: Τα εκθέματά αποτελούνται από όπλα και τεκμήρια από την Επανάσταση του 1821, τον Ελληνοτουρκικό πόλεμο, τον Μακεδονικό αγώνα και την Απελευθέρωση. Τα μπαρουτοκαπνισμένα τουφέκια και οι αυθεντικές σπάθες προκαλούν δέος στον επισκέπτη. Θα βρείτε το μουσείο στην πλατεία Αγίου Βασιλείου.
Τηλέφωνο: 2710-234410

Μουσείο Χαλκού Τρίπολης: Πρόκειται για την συλλογή εκατοντάδων χάλκινων αντικειμένων από όλη την Αρκαδία του Τάσου Μπιρμπίλη. Εργαλεία, μηχανές, καθημερινά σκεύη, λεπτουργήματα, όλα φτιαγμένα από χαλκό. Το μουσείο είναι επισκέψιμο κατόπιν συνεννοήσεως με τον κύριο Μπιρμπίλη.
Θα το βρείτε στην οδό Χρονά 18. Τηλέφωνο: 2710 225757

Για να ξεκουραστείτε και να γνωρίστε την νυχτερινή ζωή της Τρίπολης κατευθυνθείτε στον πεζόδρομο της οδού Δεληγιάννη. Εκεί θα βρείτε μπαράκια, ουζερί , cafes και ταβερνάκια μιας και εδώ χτυπά η καρδιά της πόλης.

Αν αποφασίσετε, κατά την διαμονή σας στην Τρίπολη, να επισκεφτείτε τον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Μαντινείας (απόσταση 13 χλμ.), μην ξεχάσετε να επισκεφτείτε τον Ιερό Ναό της Αγίας Φωτεινής, που βρίσκεται δυτικά του αρχαιολογικού χώρου. Ο ναός εγκαινιάστηκε το 1978. Διαφέρει από τους συνηθισμένους. Η διαφορετικότητα των υλικών αλλά και η αρχιτεκτονική του ξαφνιάζουν τον επισκέπτη. Κι αυτό γιατί έχει γίνει προσπάθεια να συνδυαστούν στοιχεία βυζαντινής τέχνης με στοιχεία του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού. Αυτό φαίνεται έντονα και στο εσωτερικό του Ναού, παρατηρώντας τα ψηφιδωτά δάπεδα και τις παραστάσεις στους τοίχους. Δυτικά της εκκλησίας βρίσκεται το Φρέαρ Ιακώβ που συμβολίζει τη συνάντηση του Ιησού με τη Σαμαρείτιδα. Στον προαύλιο χώρο της εκκλησίας βρίσκεται το Ηρώον.

Olive Hill, Ελευθερές, Καβάλα, τηλ: 2594041500, 6944470889

Παλαιά Πόλη Boutique Hotel, Βασιλέως Κωνσταντίνου 32, Νάουσα Ημαθίας, τηλ:232052520

Κόκκινο Σπίτι, Ολγάνου 10, Μπαρμπούτα, Βέροια, Ημαθία, τηλ:2331074440

Σκήτες Hotel, Ουρανούπολη, Χαλκιδική, τηλ: 2377071140

Ξενώνας Βίραγγα, Βράσταμα Πολυγύρου Χαλκιδικής, τηλ: 2371071429, 6973351293

Ξενώνας Βιγλάτορας, Άνω Πορόια, Λίμνη Κερκίνης, Σέρρες, τηλ: 2327051231, 6944455234